Szlaki piesze

 

Szlaki długodystansowe

Szlak “centralny” znakowany kolorem niebieskim
Horyniec PKP – wzgórze Wielki Dział – Huta Lubycka – Lubycza Królewska – Bełżec PKP – Rabinówka – Ulów – wzniesienie Wapielnia – Husiny – Góra Kamień – Stanisławów – Potok Senderki – Lasowce – Roztoczański Park Narodowy – Obrocz – Zwierzyniec PKP – Lipowiec – Kawęczynek – Szperówka – Sąsiadka (grodzisko i punkt widokowy) – Radecznica – Gródki – Tokary – Batorz – Moczydła – Szastarka PKP.
Podstawowa długość szlaku: 195,0 km.
Szlak pierwotnie rozpoczynał się w Bełżcu, w 2010 r. wydłużono go aż do Horyńca (jednocześnie przestał istnieć szlak po bunkrach Linii Mołotowa, którego przebieg włączono do szlaku centralnego).
Trasa przecina całe Roztocze po polskiej stronie granicy. Na trasie m.in. Roztoczański Park Narodowy, wąwozy Piekiełko, Wapielnia (najwyższe wzniesienie Roztocza Środkowego), Długi Goraj (najwyższe wzniesienie Roztocza Południowego), góra Kamień z pięknymi skałkami (pomnik przyrody) i imponujące grodzisko w Sąsiadce.

Szlak “walk partyzanckich”
A. znakowany kolorem czerwonym:

Zaklików PKP – Lipa PKP – okolice bagna Imielty Ług – Łążek Ordynacki – Szklarnia – Porytowe Wzgórze – Ujście – Ciosmy PKP – Bidaczów Stary.
Podstawowa długość szlaku: 77 km.
B. znakowany kolorem czarnym:
Bidaczów Stary – Budziarze – Zanie – Majdan Nowy – Aleksandrów – Margole – Górecko Kościelne – Sigła – Osuchy – Borowe Młyny – wzniesienie Kościółek (Zamczysko) – Susiec PKP – Łosiniec – Pasieki – Tomaszów Lubelski.
Podstawowa długość szlaku: 102,5 km.
Pokonując szlak w kierunku z Zaklikowa do Tomaszowa poznajemy wydarzenia z czerwca 1944 r. w kolejności chronologicznej. Przed nami miejsca bitew: najpierw na Porytowym Wzgórzu, potem pod Osuchami. Szlak ma przy tym wybitnie puszczański charakter. Prezentuje najciekawsze miejsca Równiny Biłgorajskiej, w końcowej części wprowadzając na Roztocze Środkowe.

Szlak Kaniwola – Lublin – Szastarka – Kraśnik, znakowany kolorem żółtym
Kaniwola – Łęczna – Lublin – Żabia Wola – Strzyżewice – Sulów – Szastarka – Kraśnik
Podstawowa długość szlaku: 116 km
Ciekawy szlak łączy Polesie z Roztocze.  Oryginalnie prowadził z Lublina do Szastarki. W 2017 r. przygotowano nowy odcinek Szastarka – Kraśnik, niestety poprowadzony wyłącznie szosami.

 

Roztocze Środkowe i Puszcza Solska

Szlak “szumów” znakowany kolorem niebieskim
Susiec PKP – wzniesienie Kościółek (Zamczysko) – rezerwat “Nad Tanwią” (Rebizanty) – Rybnica – Susiec PKP.
Podstawowa długość szlaku: 17 km.
Bodaj najpiękniejszy szlak Roztocza. Jego atrakcją są położone w malowniczych dolinach potoku Jeleń i rzeki Tanew małe wodospady, zwane tu szumami.

Szlak “krawędziowy” znakowany kolorem czerwonym
Zwierzyniec PKP – Sochy – Górecko Stare – rezerwat “Szum” (doliną rzeki prowadzi niebieska ścieżka poznawcza) – Górecko Kościelne – Józefów – Pardysówka Duża – rezerwat “Czartowe Pole” (wzdłuż wodospadów prowadzi niebieska ścieżka przyrodnicza) – Nowiny – Oseredek – Susiec PKP.
Podstawowa długość szlaku: 55,5 km.
Szlak prowadzi w krawędziowej (stąd nazwa) strefie pomiędzy Roztoczem Środkowym, a Równiną Biłgorajską. Duże wrażenie wywierają okolice leśnej osady Florianka i Górecka Starego, fascynuje aleja starych dębów z kapliczą na wodzie w Górecku Kościelnym. Interesujące są rezerwaty krajobrazowe z małymi wodospadami (ich zwiedzanie umożliwiają dodatkowe, znakowane ścieżki).

Szlak “im. Władysławy Podobińskiej” znakowany kolorem zielonym
Zamość PKP – Suchowola – Krasnobród – wzniesienie Wapielnia – Susiec PKP.
Podstawowa długość szlaku: 56,5 km.
Jedna z najładniejszych krajobrazowo tras Roztocza. Szlak wyprowadza z Padołu Zamojskiego na Roztocze Środkowe. Prowadzi m.in. przez najwyższe wzniesienie tej części Roztocza – Wapielnię, wyróżnia się także odcinek Suchowola – Krasnobród.

Szlak “Wzgórzami Roztocza” znakowany kolorem niebieskim
Szewnia Dolna – Suchowola – Krasnobród Podklasztor.
Podstawowa długość szlaku: 25 km.
Bardzo widokowa trasa, łącząca ze sobą kilka innych tras Roztocza Środkowego.

Szlak prowadzący dookoła Roztoczańskiego Parku Narodowego “im. Aleksandry Wachniewskiej”, znakowany kolorem zielonym
Zwierzyniec (muzeum RPN) – Zwierzyniec PKP – Zalew Rudka – Góra Tartaczna – Skaraszów – Szewnia Dolna – Wojda – Bondyrz – Lasowce – Górecko Kościelne – Tereszpol Kukiełki – Florianka
Podstawowa długość szlaku: 67 km.
Bardzo ciekawa trasa prowadząca w znacznej części po granicy Roztoczańskiego PN. Szczególnie wyróżnia się pełen wąwozów odcinek od Szewni Dolnej do Lasowców.

Szlak “łącznikowy” znakowany kolorem czarnym
Józefów – Potok Senderki.
Podstawowa długość szlaku: 9,5 km.
Szlak łączy Józefów z “centralnym” niebieskim.

Szlak “łącznikowy” znakowany kolorem czarnym
Nowiny – Majdan Sopocki (zalew) – Ciotusza Stara – Krasnobród Podklasztor PKS.
Podstawowa długość szlaku: 16 km.
Szlak łączy zielony szlak “Ziemi Józefowskiej” z niebieskim “centralnym” i trasami w okolicy Krasnobrodu.

Szlak “południowy” znakowany kolorem żółtym
Susiec – rezerwat “Nad Tanwią” – Huta Szumy – Narol – Lipie.
Podstawowa długość szlaku: 18,5 km.
Szlak o ciekawej historii, wielokrotnie zmieniany. Obecnie dostępny w wersji szczątkowej. Nazwa “południowy” odnosi się do zlikwidowanego odcinka prowadzącego z Narola na Roztocze Południowe do Horyńca. Powstałą lukę częściowo wypełnia szlak Brata Alberta. Z Lipia można wędrówkę kontynuować dalej czerwonym pieszym szlakiem Wolnościowym.

Szlak “partyzancki” znakowany kolorem czerwonym
Krynice – Kolonia Partyzantów – Dominikanówka – Krasnobród – Jacnia – Kolonia Bondyrz – Wojda – Kosobudy – Szczebrzeszyn – Szperówka.
Podstawowa długość szlaku: 53 km.
Kolejna trasa partyzancka (miejsca bitew pod Zaborecznem i Wojdą). Szlak rozpoczyna się na skraju Grzędy Sokalskiej prowadząc dalej przez Roztocze Środkowe i Roztoczański Park Narodowy (uroczysko Jarugi) i kończąc swój bieg na Roztoczu Zachodnim. Najładniejszy odcinek prowadzi z Krasnobrodu do Szczebrzeszyna.

Szlak “historyczny” znakowany kolorem zielonym
Tomaszów Lubelski – Majdan Górny – wzgórze Biała Góra – Wieprzowe Jezioro – rez. Skrzypny Ostrów – Huta Tarnawacka – Rachanie – Wożuczyn – Celestynów – Tyszowce – grodzisko w Czermnie – Turkowice.
Podstawowa długość szlaku: 66,5 km.
Szlak godny polecenia bardziej turystom rowerowym niż pieszym. Piękne widoki na wzniesienia Grzędy Sokalskiej. Atrakcją jedyną w swoim rodzaju jest pradawne grodzisko w Czermnie, być może gród Czerwień (“stolica” Grodów Czerwieńskich). Uwaga! Na sporych odcinkach oznakowanie zostało zniszczone.

Szlak “Ziemi Józefowskiej” znakowany kolorem zielonym
Józefów – las Fryszarka – Osuchy – rezerwat “Czartowe Pole” (wzdłuż wodospadów prowadzi niebieska ścieżka przyrodnicza) – Nowiny – Długi Kąt PKP.
Podstawowa długość szlaku: 51 km.
Szlak wybitnie puszczański, przecinamy dwukrotnie Puszczę Solską na całej jej szerokości. Na trasie także miejsca historycznie związane z okresem II wojny światowej. W 1996 roku na odcinku Józefów – las Fryszarka szlak wyprowadzono z leśnych ścieżek na szeroką utwardzaną leśną drogę (z uwagi na ostoję zwierzyny). Najciekawiej chyba połączyć dwa fragmenty trasy w jednodniową wycieczkę. Zaczynamy i kończymy w Osuchach, a połączenie odcinków następuje we Fryszarce (przechodzimy przez most na Sopocie za znakami czarnymi).

Szlak “Puszczy Solskiej” Górecko Kościelne – Biłgoraj znakowany kolorem niebieskim
Górecko Kościelne – Brodziaki – Biłgoraj PKP.
Podstawowa długość szlaku: 28 km.
Uwaga! W okolicy wsi Brodziaki dwa warianty szlaku, jeden niebieski, drugi czarny (o 1 km krótszy i prostszy – opcja dla rowerzystów, zalecany także turystom pieszym w przypadku wysokiego poziomu wody w dolinie Ratwicy).
Szlak o charakterze puszczańskim, prowadzący w dużej mierze śródleśną szosą. Jest ona wąska, samochodów tu nie będzie, a mijane siedliska leśne przepiękne.

 

Roztocze Zachodnie

Szlak “łącznikowy” znakowany kolorem czarnym
Zwierzyniec – góra Dąbrowa – Lipowiec.
Podstawowa długość szlaku: 12 km.
Szlak stanowi alternatywną wersję niebieskiego “centralnego” na tym odcinku. Łączy się także w Lipowcu ze szlakiem “roztoczańskim”.

Szlak “roztoczański” znakowany kolorem żółtym
Zwierzyniec PKP – Panasówka – Trzęsiny – kamieniołomy Żelebsko – Hedwiżyn – Wola Duża PKP – Biłgoraj – Bidaczów Stary.
Podstawowa długość szlaku: 53 km.
Szlak wyprowadza z Roztocza Środkowego na Zachodnie wiodąc dalej przez Równinę Biłgorajską. Po zmianach w przebiegu szlak nie prowadzi już skrajem Bagna Tałandy, za to zagląda w okolice kamieniołomów w Żelebsku. Ciekawa jest także leśna kapliczka w okolicy wsi Trzęsiny.

Szlak “partyzancki” znakowany kolorem czerwonym
Krynice – Kolonia Partyzantów – Dominikanówka – Krasnobród – Jacnia – Kolonia Bondyrz – Wojda – Kosobudy – Szczebrzeszyn – Szperówka.
Podstawowa długość szlaku: 53 km.
Kolejna trasa partyzancka (miejsca bitew pod Zaborecznem i Wojdą). Szlak rozpoczyna się na skraju Grzędy Sokalskiej prowadząc dalej przez Roztocze Środkowe i Roztoczański Park Narodowy (uroczysko Jarugi) i kończąc swój bieg na Roztoczu Zachodnim. Najładniejszy odcinek prowadzi z Krasnobrodu do Szczebrzeszyna.

Lubelska droga św. Jakuba, znakowana symbolami muszli i kolorowymi strzałkami
Lublin (kościół Dominikanów na Starówce) – Głusk (kościół pw. św. Jakuba) – Pszczela Wola – Strzyżewice – Piotrowice – Kiełczewice – Stróża – Kraśnik  (Sandomierz).
Podstawowa długość szlaku: 65 km
Roztoczański odcinek Lubelskiej drogi św. Jakuba kończy się w Kraśniku, szlak prowadzi jednak dalej do Sandomierza (dwa warianty: przez Annopol, lub skrótem do Zawichostu), gdzie włącza się w Drogę Małopolską.
Korzystając z kolejnych tras przekroczyć można granice naszego kraju i wędrować dalej aż do do grobu św. Jakuba Starszego w hiszpańskim Santiago de Compostela.
Planowane są jeszcze drogi Zamojska i Roztoczańska, które z Lubelską będą łączyć się w Sandomierzu.

 

Roztocze Południowe (Wschodnie)

Szlak “wolnościowy” znakowany kolorem czerwonym
Tomaszów Lubelski – Sołokija – Bełżec PKP – Brzeziny – wzniesienia Krągły i Długi Goraj (szlak przechodzi siodłem pomiedzy nimi) – Siedliska – Hrebenne PKP – Lubycza Królewska.
Podstawowa długość szlaku: 49,5 km.
Pierwszorzędna trasa roztoczańska przecinająca Roztocze Wschodnie (Południowe). Na trasie piękne uroczysko Siedliska z buczyną karpacką i najwyższe (obok Wielkiego Działu) wzniesienie polskiej części Roztocza – Krągły Goraj. Na jego stokach zobaczyć można bunkier z tzw. “linii Mołotowa”.

Szlak “im. św. Brata Alberta”, znakowany kolorem zielonym
Horyniec PKP – Dziewięcierz – Werchrata PKP – Monastyr – Wielki Dział – Jacków Ogród – Narol.
Podstawowa długość szlaku: 47 km.
Chyba najciekawsza trasa Roztocza Wschodniego (Południowego). Duże wrażenie wywiera odcinek prowadzący najpierw skrajem lasu Buczyna, potem rezerwatu jałowców “Sołokije” (rejon Nowin Horynieckich i Dziewięcierza), a także okolice ruin dawnego bazyliańskiego klasztoru na wzniesieniu Monastyr koło Werchraty.

Szlak “południowy” znakowany kolorem żółtym
Susiec – rezerwat “Nad Tanwią” – Huta Szumy – Narol – Lipie.
Podstawowa długość szlaku: 18,5 km.
Szlak o ciekawej historii, wielokrotnie zmieniany. Obecnie dostępny w wersji szczątkowej. Nazwa “południowy” odnosi się do zlikwidowanego odcinka prowadzącego z Narola na Roztocze Południowe do Horyńca. Powstałą lukę częściowo wypełnia szlak Brata Alberta. Z Lipia można wędrówkę kontynuować dalej czerwonym pieszym szlakiem Wolnościowym.

Szlak p.o. Goraje znakowany kolorem żółtym
Pawliszcze – Huta Lubycka, 10 km.
Szlak pozwala poznać umocnienia punktu obronnego Goraje należącego do słynnej Linii Mołotowa.

 

Lasy Janowskie

Szlak “historyczny” (Janowski) znakowany kolorem żółtym
Momoty Górne (kościół ks. Pińciurka) – stawy – Porytowe Wzgórze – dolina Branwi – Porytowe Wzgórze – Janów Lubelski (18 km) – Wierzchowiska – Batorz.
Podstawowa długość szlaku: 47 km.
Trasa oryginalnie zaczynała się na Porytowym Wzgórzu. W 2017 r. wydłużono ją przemalowując z koloru niebieskiego na żółty funkcjonujący dotąd oddzielnie krótki szlak wiodący rezerwat przez Lasy Janowskie.
Początek przy słynnym drewnianym kościółku ks. Kazimierza Pińciurka w Momotych Górnych. Potem przechodzimy przez teren walk z czerwca 1944 r. (Sturmwind I), dalej znaki wyprowadzaja nas z Równiny Biłgorajskiej na Roztocze Zachodnie. Koniec wędrowki przy powstańczym kopcu z 1863 r. w Batorzu. Jest to miejsce bitwy, w której poległ legendarny Marcin “Lelewel” Borelowski.

Szlaki w Lasach Lipskich
W założeniu są to trasy piesze, jednak bez większych problemów większość z nich można pokonać także rowerem górskim. Oto lista nowych szlaków:
Zaklików – Lipa (szlak zaczyna się przy szosie do Modliborzyc, już w lesie), granatowy, 12 km.
Następne dwa szlaki rozpoczynają się w Rzeczycy Długiej, na skraju lasu.
Rzeczyca Długa – Goliszowiec – Białe Góry – Lipa, niebieski, 9 km.
Rzeczyca Długa – szkółka leśna „Rzeczyca” – Goliszowiec – Kruszyna – Janiki – Lipa, żółty, 13,5 km.
Ofertę uzupełniają dwie pętle w rejonie Lipy, pomarańczowa (10,5 km) i fioletowa (14 km).
Ponadto pomyślano także o osobach niepełnosprawnych, którym zaproponowano trasę prowadzącą szosą z Rzeczycy Długiej przez Goliszowiec do Lipy, wykorzystującą kolejno fragmenty szlaków żółtego i fioletowego (trasa nie jest oddzielnie znakowana).
Szkoda może trochę, że dla niektórych tras przyjęto trochę dziwne kolory, takie jak granatowy czy fioletowy (pozostało wszak w zapasie jeszcze kilka kolorów „standardowych” jak czarny, czy zielony).
Odrębnym problemem są uroki lata 2010 r. Szlaki bez problemu można było pokonać na początku lipca, ale po opadach na początku sierpnia tu i ówdzie pojawiły się obszerne rozlewiska, np. pomiędzy stacją PKP Lipa drogą Mazurowską a Goliszowcem. Wygląda na to, że wybiły jakieś źródła, bo zalanie terenu sprawia obecnie już trwałe wrażenie.

 

Inne

Tu i ówdzie pojawiają się nieoficjalne trasy lokalne, znakowane np. kolorowymi zygzakami (okolice Majdanu Sopockiego).